محمد قاسم بن حاجى محمد كاشانى ( سرورى )

1498

فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى )

وارون - يعنى بازگونه . مثالش ابو عاصم گويد : شعر « 1 » لطف خواهى ز دهر قهر كند * كار ديو ستنبه وارونست و بمعنى نحس و شوم نيز آمده . مثال اين معنى ظهير گويد : بيت ولى در خط فرمانت عزير از طالع فرخ * عدو در بند زندانت ذليل از اختر وارون ويران - بمعنى خراب باشد [ 1 ] . مثالش شيخ نظامى فرمايد : شعر گر ملك اينست نه بس روزگار * زين ده ويران دهمت صد هزار ورزيدن - [ 1 ] يعنى حاصل كردن و بمعنى پياپى [ كردن ] كارى و بمعنى گشت و زرع كردن نيز آمده . بمعنى اول سوزنى گفته - - و براى لغت ورز مرقوم شد - - . واخيدن - [ بخاى معجمه . به وزن ناديدن ] از هم جدا كردن . كذا فى المؤيد . واردن - [ به راى و دال مهملتين . به وزن خاركن ] چوبى كه خمير به آن پهن كنند براى نان پختن و آن را به عربى ثوينا « 2 » گويند - بثاى مثلثه و نون به وزن هويدا - - [ 2 ] . ورهمين - [ براى مهمله و هاء و ميم . به وزن انگبين ] نانى باشد كه از آرد گندم و جو بهم آميخته پخته باشند و آن را به عربى عليث خوانند - به عين مهمله و لام و ثاى مثلثه برزن حديث - . وابردن نان - يعنى پهن كردن نان براى پختن . وشن - [ بشين معجمه . به وزن رسن ] بمعنى آلوده باشد [ 3 ] . مثالش امامى گويد « 1 » : شعر « 1 » حضرتى كز قدر زيبد گرچه او * دامن همت نگرداند و شن « 3 » و - بسين مهمله - [ 4 ] نيز آمده .

--> ( 1 ) - « س » ندارد . ( 2 ) - « س » : توينا . ( 3 ) - « س » : وش . ( 1 ) برهان ندارد . ( 2 ) وردنه . ( 3 ) برهان بمعنى آلودگى نيز گويد . ( 4 ) يعنى : وسن .